Puck Kroon

Ieder moment is nieuw – over het beeldend werk van Sarah Neutkens

Column
10 juni 2024

In het Noordbrabants Museum is onder de noemer ‘Brabantse Nieuwe’ het beeldend werk van Sarah Neutkens te zien. Neutkens is gefascineerd door het moment: ze legt ogenblikken vast voordat deze verdwijnen. Puck Kroon bezoekt haar tentoonstelling Niets is ooit altijd en wordt eraan herinnerd hoe niets ooit hetzelfde is.

Een paar minuten staar ik naar de titel van de allereerste solotentoonstelling van Sarah Neutkens. Niets is ooit altijd prijkt in zwarte, bescheiden letters op de muur. De inhoud is allesbehalve nietszeggend. Het is eerder in essentie ambigu. ‘Niets is ooit altijd’ kan betekenen dat niets op een gegeven ogenblik ontegenzeggelijk altijd wordt, dat in niets altijd verscholen ligt, dat niets ooit altijd wordt. Maar het kan er ook op duiden dat niets voor altijd zal bestaan, dat alles tijdelijk is, dat het niets nooit iets wordt. Welke van deze betekenissen Neutkens bedoeld heeft, blijft een raadsel. 

Sarah Neutkens – Antwerpen, 2023.

Het zijn grote woorden, ‘niets’, ‘ooit’ en ‘altijd’. Neutkens benadert alomvattende, existentiële levensvragen in snapshots. Ze heeft altijd een camera op zak, vermengt analoge, soms korrelige beelden gemaakt met een point-and-shoot camera met secuur gekaderde iPhone foto’s. Ik zie haar geliefde (tevens haar muze), haar huis: daar waar haar blik op valt, oftewel hetgeen haar niet meer loslaat. Death of Venus, waarop te zien is hoe een schelp als asbak wordt gebruikt, hangt naast Birth of Venus, waar de muze van de kunstenaar naakt op een bed ligt, de dunne gordijnen dichtgetrokken. Neutkens combineert de schoonheid van het natuurlijke zoals het lichaam met intieme momenten die zich plotseling aandienen. Gevoed door haar studie kunstgeschiedenis, verwijst ze in de fotografische werken naar schilderijen van schilders als Sandro Botticelli en zijn verbeelding van Venus en zie je ook invloeden van Henri Matisse terug in de houdingen van vrouwfiguren die hij knipte uit papier.

Wat ze ziet legt ze vast hoe ze het observeert op het ogenblik dat het zich voordoet, waardoor ik me als toeschouwer in Neutkens’ blik waan. Van vogelperspectief tot horizontale zijligging, van ooghoogte tot surrealistisch dichtbij. De warme kleuren zorgen ervoor dat ik me welkom voel, alsof ik in de herinnering van de maker mag stappen, hoewel dat naast architectonische structuren en de vastgelegde reflectie op kabbelend water ook de innigheid van blote lichamen in een bed betreft.

Sarah Neutkens – Death of Venus, 2022.
Sarah Neutkens – Elvis, 2023.

Ik herinner me een gesprek met een vriend in onze studententijd, terwijl we van de kunstacademie naar huis fietsten, nog vol filosofische ideeën die tussen onze oren suisden. ‘Maar eigenlijk, als je het op die manier bekijkt, is ieder moment een eerste keer. Er is nooit iets hetzelfde. De omstandigheden zijn altijd anders. Of het nou om kleine of grote dingen gaat.’

Niets is ooit altijd zou kunnen worden gedefinieerd als een liefdevolle registratie van een leven. Neutkens creëert – als beeldend kunstenaar, componist, model en schrijver – omdat ze niet anders kan. Ze wordt geïnspireerd door politiek activisme, zoenen, gekreukelde lakens en autorijden. ‘Het moment’ bewust ervaren, omarmen en liefhebben staan daarbij centraal. Neutkens realiseert zich dat het belangrijk is te dansen en ondertussen te strijden voor de vrijheid van anderen. Het leven is een onophoudelijk proces van transformatie. Niets blijft zoals het ooit was en tegelijkertijd gaat er niets verloren.

Later lees ik in Mijn moeder lacht van filmregisseur, scenarioschrijver en kunstenaar Chantal Akerman: “Niks is ooit voorbij. Alles kan altijd opnieuw beginnen. Niet op dezelfde manier maar toch opnieuw beginnen, vooral als je mensen op straat ziet slapen en daar zijn er steeds meer van en ik wend mijn blik af als ik ze zie, ik wend mijn blik af omdat ik daar niet tegen kan en hoewel ik een groot appartement heb nodig ik ze niet uit om bij mij te komen slapen.” Waarvoor voel je je verantwoordelijk? Wat trek je je aan? Wanneer besluit je tot het vereeuwigen van een ervaring? Net zoals dit fragment, herinnert Niets is ooit altijd me eraan het leven in al zijn voorbijgaande gebeurtenissen vast te leggen, want ieder moment is nieuw.

Sarah Neutkens – Odalisque, 2023.

Niets is ooit altijd is nog te zien tot en met 1 september 2024 in de Tuingalerij van het Noordbrabants Museum in Den Bosch.

Advertenties

Ook adverteren op mistermotley.nl ? Stuur dan een mail naar advertenties@mistermotley.nl

#mc_embed_signup{ font:14px Riposte, sans-serif; font-weight: 200; } #mc_embed_signup h2 { font-size: 3.6rem; font-weight: 500 } #mc_embed_signup .button { border-radius: 15px; background: #000;} #mc_embed_signup /* Add your own Mailchimp form style overrides in your site stylesheet or in this style block. We recommend moving this block and the preceding CSS link to the HEAD of your HTML file. */

Schrijf je in voor de nieuwsbrief

* verplicht
Email formaat
(function($) {window.fnames = new Array(); window.ftypes = new Array();fnames[0]='EMAIL';ftypes[0]='email';fnames[1]='FNAME';ftypes[1]='text';fnames[2]='LNAME';ftypes[2]='text'; /* * Translated default messages for the $ validation plugin. * Locale: NL */ $.extend($.validator.messages, { required: "Dit is een verplicht veld.", remote: "Controleer dit veld.", email: "Vul hier een geldig e-mailadres in.", url: "Vul hier een geldige URL in.", date: "Vul hier een geldige datum in.", dateISO: "Vul hier een geldige datum in (ISO-formaat).", number: "Vul hier een geldig getal in.", digits: "Vul hier alleen getallen in.", creditcard: "Vul hier een geldig creditcardnummer in.", equalTo: "Vul hier dezelfde waarde in.", accept: "Vul hier een waarde in met een geldige extensie.", maxlength: $.validator.format("Vul hier maximaal {0} tekens in."), minlength: $.validator.format("Vul hier minimaal {0} tekens in."), rangelength: $.validator.format("Vul hier een waarde in van minimaal {0} en maximaal {1} tekens."), range: $.validator.format("Vul hier een waarde in van minimaal {0} en maximaal {1}."), max: $.validator.format("Vul hier een waarde in kleiner dan of gelijk aan {0}."), min: $.validator.format("Vul hier een waarde in groter dan of gelijk aan {0}.") });}(jQuery));var $mcj = jQuery.noConflict(true);

Meer Mister Motley?

Draag bij aan onze toekomstige verhalen en laat ons hedendaags kunst van haar sokkel stoten

Nu niet, maar wellicht later