Jos Houweling

Wie geen spijker in de muur durft te slaan is bij voorbaat ongeschikt.

1 mei 2016

Een lezing voor studenten, opening nieuwbouw academie Breda. Deze lezing is verschenen in het boek Dit, dat en dat. van Jos Houweling

Via, via heb ik begrepen dat men in deze academie in Breda geen spijkers in de muren mag slaan, althans in veel muren niet en zeker niet nu, nu het gebouw nieuw is. Ik heb daar begrip voor en adviseer het bestuur der Hogeschool alle spijkers in Breda en omstreken op te kopen. In vergelijking met de verbouwingskosten gaat het om een bedrag van niets. Olieverf moet ook worden verboden. Eigenlijk alle verf maar olieverf als eerste. De vlekken die je daarmee maakt, drogen niet. Mijn lezing heeft een titel: ‘Een brutale voetballer schopt het verder dan een bedeesd jong kunstenaar die met een te korte loopplank, gemaakt van twee aan elkaar gespijkerde planken, probeert over een zwart te gat komen’. Deze lezing bestaat uit drie inleidingen.

Inleiding 1. Een schilderij hangt niet zomaar in de lucht, maar aan een spijker. Een spijker die in een muur zit en die muur is weer onderdeel van iets groters. Met andere woorden, je bent en blijft een onderdeel van een grotere wereld, waar de economische machtsverhoudingen gaan veranderen. Velen worden blijvend werkloos, vroeg bejaard of crimineel. Het milieu wordt een steeds zwaarder wordende steen om je nek. Denk aan het gat in de ozonlaag, overbevissing, verzuurde bossen, verzuurde steden open riolen zure regen, weer regen, zure boterbergen, mestbergen, boterhoofden en heethoofden. Achter je rukken de woestijnen op en onder je voeten verandert Nederland in een moeras. De natuurlijke hulpbronnen raken uitgeput, waardoor je in de valkuilen van de onnatuurlijke hulpbronnen terechtkomt. Je studiebeurs wordt kleiner en het collegegeld hoger. Een telefoonabonnement kun je niet betalen, waardoor de elektronische snelweg het zonder jou moet stellen. Desondanks komen er voor jullie nieuwe kansen in de kunst. Al is de spijker  verroest, je kunt er wel je schilderij aan ophangen. Voor kunst is het nooit te laat. Kunst is altijd een nieuw begin. Laten we even aannemen dat iedereen genoeg talent heeft, dan zitten de brutalen onder jullie op een glijbaan die naar boven gaat. De makke schapen onder jullie verdwijnen in het zwarte gat. Om daar voor eeuwig te liggen stinken.

Inleiding 2. Vraag: heeft het volgen van een opleiding aan een kunstacademie wel zin als men er geen spijker in de muur mag slaan of als je afloop verdwijnt in een zwart gat en wat is een zwart gat? Antwoord A. het gat bestaat uit de eerste jaren na de academie. Indien je niet voorbij het zwarte gat komt, dan moet je terug naar af en word je omgeschoold tot parkeerwachter, bejaardenhulp, postbode, gefrustreerde huisman, verlepte discoprinses, neem je teveel drugs of word je docent op een cursus tekenen voor huisvrouwen. Antwoord B. Ja! Als je ontwerper of kunstenaar wilt worden, dan is het volgen van een academie zinvol, mits die academie je leert de blik te verruimen, je dwingt over je eigen grenzen te gaan, je leert extreem te zijn. Half-vernieuwend is een lege dop. Het is niet de bedoeling dat je vier jaar blijft herkauwen wat anderen al eerder hebben gedaan, en beter, maar wel dat je na afronding van de academie voorop gaat lopen in de stroom van kunst en vormgeving. Als nieuwe generatie, als de generatie die voor de vernieuwing gaat zorgen, moet je in vier jaar je docenten passeren, verbeteren, vernietigen en de aardigsten omvormen tot collega’s. Niet jij moet je aanpassen aan de academie, nee, de academie moet zich aanpassen aan jou. Wie geen spijker in de muur durft te slaan is bij voorbaat ongeschikt. 

Inleiding 3. De kunstwereld zit niet op jou te wachten, jij moet zelf een kunstwereld worden en hoe die wereld eruit komt te zien, bepaal je zelf. De dichtstbijzijnde spijkerwinkel is ongeveer vijftien minuten fietsen. 

Omslagfoto: Portret, Jos Houweling, 2016

Advertenties

Ook adverteren op mistermotley.nl ? Stuur dan een mail naar advertenties@mistermotley.nl

Schrijf je in voor de nieuwsbrief

* verplicht

Meer Mister Motley?

Draag bij aan onze toekomstige verhalen en laat ons hedendaags kunst van haar sokkel stoten

Nu niet, maar wellicht later